Chùa Keo Thái Bình: kiến trúc gỗ lim và gác chuông 12 mái
Chùa Keo (tên chữ Thần Quang tự) ở xã Vũ Tiên, tỉnh Hưng Yên (trước thuộc Thái Bình) là công trình kiến trúc nghệ thuật cổ được công nhận Di tích quốc gia đặc biệt; điểm nổi bật nhất là gác chuông cao 11 m, ba tầng mái với 12 mái ngói. Chùa Keo Thượng xây từ 1630 đến 1632 theo phong cách kiến trúc thời Lê.
Chùa Keo ra đời như thế nào?
Theo Wikipedia, tương truyền chùa được Thiền sư Dương Không Lộ xây năm 1061 (đời Lý Thánh Tông) ở ven sông Hồng, gần làng Giao Thủy (Keo). Năm 1611 nước sông Hồng dâng làm ngập làng, một bộ phận dân cư lập làng Hành Thiện cùng chùa Keo Hạ (Keo Dưới, nay ở Ninh Bình); bộ phận khác sang tả ngạn lập làng Dũng Nhuệ trên đất Vũ Tiên và dựng chùa Keo Thượng (Keo Trên). Chùa Keo Thượng xây 1630–1632 nhờ sự vận động của bà Lại Thị Ngọc Lễ, sau đó trùng tu nhiều lần (1689, 1707, 1941…).
Kiến trúc nổi bật
| Hạng mục | Đặc điểm (theo Wikipedia) |
|---|---|
| Quy mô | Khu chùa rộng khoảng 58.000 m²; còn 17 công trình, 128 gian, kiểu "nội công ngoại quốc" |
| Vật liệu | Toàn bộ làm bằng gỗ lim, chạm khắc tinh xảo của nghệ nhân thời Hậu Lê |
| Tam quan nội | Cánh cửa cao 2 m, rộng 2,6 m, chạm rồng mẹ – rồng con chầu nhật nguyệt |
| Khu thờ Phật | Ba nhà nối nhau (chùa Hộ, ống Muống, Phật điện), gần 100 pho tượng |
| Khu thờ Thánh Không Lộ | Bốn tòa: Giá Roi, Thiêu Hương, Phục Quốc, Thượng Điện |
| Gác chuông | Cao 11 m, 3 tầng mái, 12 mái ngói, 12 đao loan; chuông đồng đúc năm 1686, hai chuông nhỏ đúc năm 1796 |
Đọc thêm về kiến trúc chùa Việt
- Kiến trúc chùa Việt: chữ Đinh, chữ Công và chùa Một Cột.
- So sánh với chùa Nam Bộ: chùa Khmer Nam Bộ, chùa Tây An núi Sam, chùa Vạn Linh núi Cấm.
- Tìm chùa gần bạn trên bản đồ Linh Địa; muốn đến lễ, xem Lịch lễ.
Câu hỏi thường gặp
Chùa Keo Thái Bình khác chùa Keo Hành Thiện thế nào?
Hai ngôi chùa cùng gốc từ chùa Keo ở làng Giao Thủy cũ: Keo Thượng (Thái Bình) và Keo Hạ (Hành Thiện, Ninh Bình) sau trận lụt 1611.
Chùa Keo đã được trùng tu bao nhiêu lần?
Wikipedia ghi các lần trùng tu vào năm 1689, 1707, 1941…; lần 1941 có sự giúp đỡ của Trường Viễn Đông Bác Cổ Pháp.
Chùa ở tỉnh nào hiện nay?
Ở xã Vũ Tiên, tỉnh Hưng Yên (nhập từ Thái Bình cũ), theo Wikipedia.
Nguồn tham khảo
Ảnh bìa: gác chuông chùa Keo. Ảnh: Daaé, phạm vi công cộng, Wikimedia Commons.