Thánh đường Mubarak (Châu Giang, An Giang): kiến trúc, lễ lớn
Thánh đường Mubarak ở ấp Châu Giang (xã Hòa Lạc, An Giang) là một trong những thánh đường Hồi giáo lâu đời nhất của cộng đồng người Chăm, di tích lịch sử – văn hóa cấp quốc gia (công nhận năm 1989). Theo Wikipedia, thánh đường được cho là xây năm 1750 và cải tạo năm 1808; từng là thánh đường Hồi giáo lớn nhất của tỉnh.
Thánh đường hình thành thế nào?
| Năm | Sự kiện (theo Wikipedia) |
|---|---|
| 1750 | Được cho là xây dựng ban đầu, bằng cây lá |
| 1808 | Cải tạo lại |
| 1922 | Xây kiên cố hơn: tường vôi, cột cây tròn, lợp ngói |
| 1965 | Xây mới bằng bê tông cốt sắt, tồn tại đến nay; do các tín đồ người Chăm góp công, góp của |
Kiến trúc có gì đặc trưng?
- Thiết kế bởi kiến trúc sư người Ấn Độ Mohamet Amin; nhìn từ xa giống các kiểu kiến trúc cổ ở Ấn Độ, Ba Tư.
- Cổng chính hình vòng cung, trước là sân rộng; trên nóc có tháp lớn hai tầng hình bầu dục, chân tháp có hình trăng lưỡi liềm và ngôi sao — biểu tượng của đạo Hồi; bốn góc nóc có bốn tháp nhỏ.
- Bên trong không có tượng thờ thần thánh; có hậu tẩm (nơi chức sắc đứng hướng dẫn tín đồ làm lễ) và Minbar (nơi giảng giáo lý trong buổi lễ thứ Sáu hằng tuần). Tường trắng và xanh, trần treo đèn chùm.

Ba kỳ lễ lớn trong năm
- Lễ Maulid — mừng ngày sinh Thiên sứ Mohammed, 12 tháng 3 Hồi lịch.
- Lễ Raya Haji — lễ hành hương đến thánh địa Mecca, 10 tháng 12 Hồi lịch.
- Tháng Ramadan (tháng ăn chay) — từ ngày 1 đến ngày 30 tháng 9 Hồi lịch.
- Ngoài ra là Tết Hari Raya của người Chăm, ngày 1 tháng 10 Hồi lịch.
Lịch Hồi giáo (Hijri) là lịch riêng, ngày dương lịch của các lễ thay đổi mỗi năm. Linh Địa hiện có hàng chục cơ sở Hồi giáo trên bản đồ nhưng chưa có lịch Hijri trong Lịch lễ; khi cần giờ lễ hay ngày cụ thể, hãy liên hệ ban quản lý thánh đường.
Liên hệ với chùa Tây An
Wikipedia ghi tháp trung tâm mặt tiền chùa Tây An được xây theo kiểu tháp Menara Azan, có lẽ chịu ảnh hưởng của các làng Chăm Hồi giáo trong vùng, cụ thể là thánh đường Mubarak ở Châu Giang bên kia sông Hậu. Đây là ví dụ về sự giao thoa kiến trúc giữa các cộng đồng ở An Giang. Xem lộ trình vùng núi Sam – Châu Đốc tại hành hương An Giang.
Đến thăm cần lưu ý gì?
- Hỏi trước giờ và quy định tham quan; ăn mặc kín đáo, tháo giày khi vào khu vực cầu nguyện nếu được hướng dẫn.
- Tôn trọng thời gian cầu nguyện, đặc biệt buổi thứ Sáu và tháng Ramadan.
- Tìm thánh đường và các cơ sở khác trên bản đồ Linh Địa; quy tắc ứng xử chung: mặc gì khi đi chùa, nhà thờ, đền miếu.
Câu hỏi thường gặp
Thánh đường Mubarak ở đâu?
Ở ấp Châu Giang, xã Hòa Lạc, tỉnh An Giang, theo Wikipedia.
Người ngoài đạo có được vào xem không?
Tuỳ quy định từng thánh đường; hãy liên hệ ban quản lý trước.
Vì sao trong thánh đường không có tượng?
Theo Wikipedia, do đặc điểm của đạo Hồi, bên trong không có tượng thờ thần thánh nào.
Nguồn tham khảo
- Wikipedia — Thánh đường Mubarak
- Wikipedia — Chùa Tây An (ảnh hưởng kiến trúc)
Ảnh bìa: thánh đường của người Chăm ở Châu Giang, An Giang. Ảnh: trungydang, CC BY 3.0, Wikimedia Commons.